కామక్రోధవికార జలనిధికి

 

అవతారిక

తాళ్లపాక అన్నమాచార్యుల వారు రచించిన ఈ అధ్యాత్మ సంకీర్తనలో భగవంతుని నామస్మరణ యొక్క మహత్యాన్ని, విశిష్టతను అద్భుతమైన రూపకాలతో కొనియాడారు. మానవుడిని పట్టిపీడించే కామక్రోధాలు, పాపాలు, సంసార బంధాలు, ఇంద్రియ వికారాలనే భయంకరమైన రుగ్మతలను నశింపజేయడానికి భగవన్నామం ఒక్కటే అత్యంత శక్తివంతమైన సాధనమని అన్నమయ్య ఇందులో ప్రబోధించారు.

సంకీర్తన – వ్యాఖ్యాన సహితం

పల్లవి:

కామక్రోధవికార జలనిధికి కలశభవుఁడు మీ నామము

భీమగుణత్రయ బిసకాండములకు బిరుదుహంస మీ నామము

• తాత్పర్యము: ఓ స్వామీ! కామ క్రోధాలు అనే వికారాలతో కూడిన సముద్రానికి (జలనిధికి) నీ నామము అగస్త్య మహర్షి (కలశభవుడు) లాంటిది (అగస్త్యుడు సముద్రాన్ని ఆపోశనం పట్టినట్లు, నీ నామం కామక్రోధాలను హరిస్తుంది). భయంకరమైన సత్త్వ, రజస్, తమో గుణాలనే తామర తూడుల (బిసకాండముల) బంధాలను తుంచివేసే శ్రేష్ఠమైన హంస నీ నామము.

• విశేషాలు: మానసిక వికారాలను నశింపజేయడంలో భగవన్నామం ఎంతటి శక్తివంతమైనదో చెప్పడానికి అన్నమయ్య ఇక్కడ సముద్రాన్ని తాగేసిన అగస్త్యుడిని, తామర తూడులను సులువుగా తుంచే హంసను అద్భుతమైన ఉపమానాలుగా ఉపయోగించారు.

మొదటి చరణం:

బహుళదురిత పటుపటల మను ఘన

గహన దావశిఖి గణుతింపఁగ మీ నామము

సహజ కలుషతమిస్రము దొలగింపఁగ నహ

రహముల వెలిఁగెడి రవి బింబమైనది మీ నామము

• తాత్పర్యము: లెక్కలేనన్ని మహాపాపాలు అనే దట్టమైన అడవిని (ఘన గహన) కాల్చి బూడిద చేసే కార్చిచ్చు (దావశిఖి) వంటిది నీ నామము. మానవులలో సహజంగా ఉండే అజ్ఞానమనే చీకట్లను (కలుషతమిస్రము) పారద్రోలడానికి, ప్రతిరోజూ నిరంతరాయంగా వెలిగే సూర్యబింబం (రవి బింబము) వంటిది నీ నామము.

• విశేషాలు: పాపాలను అడవితోను, భగవన్నామమును కార్చిచ్చుతోను పోల్చడం ద్వారా నామస్మరణ సర్వపాపహరి అని చెప్పారు. అలాగే అజ్ఞాన చీకట్లను పోగొట్టే జ్ఞానసూర్యుడు భగవన్నామమేనని నిరూపించారు.

రెండూ చరణం:

జననబంధదోషములను గిరులకు

ననుపమ మగు నిష్టుర నిర్ఘాతం బరయఁగ మీ నామము

ఘనసంసారం బను పెనుసర్పం

బునకును ముదమున గరుడుఁడు మీ నామము

• తాత్పర్యము: పుట్టుక, మరణం అనే సంసార బంధాలనే పర్వతాలను (గిరులకు) పిండిపిండి చేసే సాటిలేని, కఠినమైన వజ్రాయుధం (నిర్ఘాతం) వంటిది నీ నామము. దాటశక్యం కాని ఈ సంసారమనే భయంకరమైన పెద్ద పాముకు (పెనుసర్పం) సంతోషాన్నిచ్చే గరుత్మంతుని వంటిది నీ నామము (గరుడుని చూడగానే పాము భయపడి పారిపోయినట్లు, నీ నామం వల్ల సంసార భయం తొలగుతుంది).

• విశేషాలు: ఇంద్రుని వజ్రాయుధం పర్వతాల రెక్కలను తెగనరికినట్లు, సంసార సర్పానికి గరుడుడు శత్రువైనట్లు... భగవన్నామం జన్మబంధాలను, సంసార క్లేశాలను సమూలంగా నాశనం చేస్తుందని లోతుగా వివరించారు.

మూడవ చరణం:

తీరని పంచేంద్రియ మేఘములకు

ఘోరమారుతవిహారం బైనది మీ నామము

శ్రీరమణీశ్వర శ్రీవేంకటపతి

ధారుణిఁ బొగడఁగఁ దగినది మీ నామము

• తాత్పర్యము: అదుపులోనికి రాని ఐదు ఇంద్రియాలనే (కన్ను, ముక్కు, చెవి, నాలుక, చర్మం) దట్టమైన మేఘాలను ముక్కలుముక్కలుగా విదల్చి పారద్రోలే చండమారుతం (ఘోరమారుతం - పెద్ద గాలి) వంటిది నీ నామము. లక్ష్మీదేవికి నాథుడవైన ఓ శ్రీవేంకటేశ్వరా! ఈ భూమండలంలో సర్వకాల సర్వావస్థల యందు అందరూ కీర్తించదగినది ఒక్క నీ నామము మాత్రమే!

• విశేషాలు: మేఘాలను గాలి విరజిమ్మినట్లు, ఇంద్రియ చంచలత్వాన్ని భగవన్నామం అణచివేస్తుందని చెప్తూ, సర్వశ్రేష్ఠమైన శ్రీవేంకటేశ్వర నామాన్ని ఆశ్రయించడమే మానవాళికి పరమౌషధమని అన్నమయ్య ఈ కీర్తన ద్వారా చాటిచెప్పారు.