Search This Blog

Showing posts with label అయ్యో సదా మత్తుఁడను. Show all posts
Showing posts with label అయ్యో సదా మత్తుఁడను. Show all posts

Tuesday, August 11, 2026

అయ్యో సదా మత్తుఁడను

 అయ్యో సదా మత్తుఁడను హరి నీ దాసులు నన్ను


పల్లవి:
అయ్యో సదా మత్తుఁడను హరి నీ దాసులు నన్ను

ఇయ్యెడనే దయఁజూచి యీడేర్చిరిఁ గాక

  • తాత్పర్యము: అయ్యో! ఓ శ్రీహరీ! నేను నిరంతరం అజ్ఞానమనే మత్తులో మునిగి ఉండేవాడిని. అలాంటి నన్ను నీ భక్తులు (వైష్ణవ దాసులు) ఈ లోకంలోనే దయతో చూసి, కరుణించి ఉద్ధరించారు (నా జన్మను సార్థకం చేశారు).

  • విశేషము: ఇక్కడ అన్నమయ్య భాగవతోత్తముల (హరిదాసుల) కృపా ప్రాశస్త్యాన్ని కొనియాడారు. ఎంతటి అజ్ఞాని అయినా, భగవద్భక్తుల సమాగమము, వారి కరుణ లభిస్తే భవసాగటాన్ని దాటవచ్చనే జీవాత్మ నైచ్యానుసంధానాన్ని, భాగవత సంస్కారాన్ని పల్లవిలో తెలియజేశారు.

మొదటి చరణం:
తెగక కన్నులుమూసి దేహము మఱచేవాఁడ

నిగిడి దేవుఁడవని నిన్నెరిఁగేనా

తగఁ బసిఁడి చూచి నే ధర్మము మరచేవాఁడ

జగతి విజ్ఞానము సరవెరిఁగేనా

  • తాత్పర్యము: విరామం లేకుండా కళ్ళు మూసుకుని తమోగుణంలో మునిగిపోతూ, దేహ స్పృహ తప్పి తిరిగే వాడిని; నీవు పరంజ్యోతివైన దేవుడవని ఎప్పుడైనా తెలుసుకోగలిగానా? బంగారం (ధనం) కంటపడగానే ధర్మాధర్మాలను మరిచిపోయే వాడిని; ఈ లోకంలో శ్రేష్ఠమైన ఆధ్యాత్మిక విజ్ఞాన మార్గాన్ని సరిగ్గా గ్రహించగలిగానా? (లేదని భావం).

  • విశేషము: మానవుడు అజ్ఞానం వల్ల, ధనాశ వల్ల ఎంతగా ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానానికి, ధర్మానికి దూరం అవుతాడో స్వయంగా ఒప్పుకుంటూ, వైష్ణవుల ఉపదేశం లేకపోతే ఈ స్థితి మారదని వివరిస్తున్నారు.

రెండో చరణం:
వలచి సతులనేటి వలలఁ బడేటివాఁడ

మలసి తప్పించుక నీ మాయ దాఁటేనా

వెలయ నన్నీఁ జదివి వివేకమొల్లనివాఁడ

చలివాసి నీభక్తి చవిగొనేనా

  • తాత్పర్యము: స్త్రీ మోహంలో పడి అనురాగమనే వలల్లో చిక్కుకుపోయే వాడిని; నీ అపారమైన విష్ణుమాయ నుంచి తప్పించుకుని దాన్ని దాటగలనా? లోకంలో ఉండే గ్రంథాలన్నీ చదివినా సరే, నిజమైన వివేకాన్ని (సారమైన ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానాన్ని) అంగీకరించని వాడిని; అలాంటప్పుడు అజ్ఞానపు చలి/భయం తొలగి నీ భక్తి యందలి తీపిని (రసాన్ని) ఆస్వాదించగలనా?

  • విశేషము: కామ మోహాలు, కేవలం పొడి చదువుల వల్ల దైవభక్తి లభించదని, శాస్త్ర పరిజ్ఞానం ఉన్నా అంతరంగంలో వివేకం కలగడానికి దైవభక్తుల సజ్జన సాంగత్యమే శరణ్యమని తెలిపారు.

మూడో చరణం:
మించు సంసారము చొచ్చి మీఁదు దెలియనివాఁడ-

నంచ నీ వంతర్యామివని మొక్కేనా

యెంచక శ్రీవేంకటేశ ఇటు నన్ను నేలితివి

మంచిదాయ నిఁక నిది మానబొయ్యేనా

  • తాత్పర్యము: అపారమైన ఈ సంసార చక్రంలో ప్రవేశించి, భవిష్యత్తు (పరలోక శ్రేయస్సు) గురించి ఆలోచించని అజ్ఞానిని; నీవు అందరిలోనూ ఉన్న అంతర్యామివి అని ఎరిగి నీకు నమస్కరించగలనా? కానీ ఓ శ్రీ వేంకటేశ్వరా! నా లోపాలను దేన్నీ లెక్కచేయకుండా, నీ దాసుల ద్వారా నన్ను ఈ విధంగా ఏలుకున్నావు (కాపాడావు). ఎంత మేలైంది! ఇకపై లభించిన ఈ దివ్యమైన భక్తి మార్గాన్ని నేను ఎప్పటికీ వదులుకోను.

  • విశేషము: సాధకునికి దైవానుగ్రహం, ఆచార్యుల లేదా భాగవతుల కృప ద్వారా దక్కిన మోక్ష మార్గాన్ని ఎప్పటికీ వీడకూడదనే నిష్ఠను, శ్రీ వేంకటేశ్వరుని నిర్హేతుక కృపను ముగింపులో అన్నమయ్య పరమోత్కృష్టంగా ఆవిష్కరించారు.

నిగమనిగమాంతవర్ణిత మనోహరరూప

నిగమనిగమాంతవర్ణిత మనోహరరూప తాత్పర్య,  విశేషాలు సంకీర్తన వివరాలు సంకీర్తన: అధ్యాత్మ సంకీర్తన రేకు: 40-1 సంపుటము: 1-243 కఠిన పదాలకు అర్థాలు న...