నాలో నున్నాఁడవు

 నాలో నున్నాఁడవు నన్నుఁ గావ(క) నీకుఁ బోదు

పల్లవి:

నాలో నున్నాఁడవు నన్నుఁ గావ(క) నీకుఁ బోదు

యీలీలఁ బట్టుచీరెరవిచ్చిన వానివలె

• తాత్పర్యము: ఓ స్వామీ! నీవు నాలోనే అంతర్యామిగా నివసిస్తున్నావు. నన్ను కాపాడకుండా వదిలేయడం నీకు సాధ్యపడదు. ఎవరైనా అత్యంత విలువైన పట్టుచీరను ఇతరులకు బదులుగా (ఎరవు) ఇచ్చారనుకోండి... ఆ ఇచ్చిన యజమాని దృష్టి ఎప్పుడూ ఆ పట్టుచీరపైనే ఉంటుంది. "ఆ చీర సురక్షితంగా ఉందో లేదో, దానికి ఏమైనా అవుతుందో ఏమో" అని దానిని నిరంతరం కాపాడుకోవాలని చూస్తుంటాడు. అదే రీతిగా, నీవు నాకు ఇచ్చిన ఈ జీవాత్మ అనే అమూల్యమైన వస్తువును నాలోనే ఉండి నీవే రక్షించుకోవాలి తప్ప నన్ను విడిచిపెట్టడం నీ తరము కాదు!
  
  
• విశేషము: జీవాత్మ-పరమాత్మల సంబంధాన్ని అన్నమయ్య అత్యంత ఆత్మీయంగా, హక్కుతో ఇక్కడ సూచించారు. భగవంతుడే జీవుడిని సృష్టించి నాలో అంతర్యామిగా ఉన్నప్పుడు, నన్ను రక్షించే బాధ్యత కూడా ఆ స్వామిదేనని "పట్టుచీరను ఎరవిచ్చిన యజమాని" ఉపమానం ద్వారా అద్భుతంగా వివరించారు.
  
  

మొదటి చరణం:

చుట్టుకొంటిఁ గర్మములు సొరిదిఁ బసిరికాయ

నట్టనడిమి పురువునడకవలె

వట్టిజాలిఁ దిరిగితి వడిఁ బంచేంద్రియముల

పట్టిన నీటిలో జలభ్రమణమువలెను

• తాత్పర్యము: పచ్చి కాయ (లేదా పసిరికాయ) నడుమ ఉండే పురుగు, తన చుట్టూ ఉన్న కాయ పొరల్లోనే తిరుగుతూ బంధించబడినట్లు, నేను నా పూర్వ కర్మల్లో చిక్కుకుపోయాను. సుడిగుండంలో పడిన నీరు తిరిగినట్లుగా, పంచేంద్రియాల వేగానికి లోనై వ్యర్థమైన బాధలతో, వేదనలతో లోకంలో తిరిగాను.
  
  
• విశేషము: కర్మబంధాల్లో చిక్కుకున్న జీవుడి పరిస్థితిని "కాయలోని పురుగు"తోను, ఇంద్రియ చంచలత్వాన్ని "నీటి సుడిగుండం"తోను పోలుస్తూ జీవుడి దీనస్థితిని అన్నమయ్య మనోహరంగా చిత్రించారు.
  
  

రెండో చరణం:

ధరలోనఁ బుట్టి పుట్టి తగ వచ్చినందే వచ్చి

వరుస రాట్నపుగుండ్రవలె నైతిని

అరసి నే నంటుకొంటి అంగనల పొందులను

చొరఁబారి వేలుకాడే సూదిరాతివలెను

• తాత్పర్యము: ఈ భూమిపై పదే పదే జన్మిస్తూ, తిరిగిన దారిలోనే తిరిగి తిరిగే రాట్నం (నూలు వడికే చక్రం) లేదా తిరగలి చక్రంలా నా జీవితం అయిపోయింది. సూదంటు రాయి (అయస్కాంతం) ఇనుమును పట్టి వేలాడదీసినట్లు, నేను స్త్రీల మోహంలో, ప్రాపంచిక బంధాల్లో పడి చిక్కుకున్నాను.
  
  
• విశేషము: పునరపి జననం పునరపి మరణం అనే సంసార చక్రాన్ని "రాట్నం తిరగడం"తో, మోహబంధాల తీవ్రతను "అయస్కాంతం-ఇనుము" కలయికతో ఉపమించి వివరించారు.
  
  

మూడో చరణం:

అంతటను స్వర్గనరకాదిలోకాలు మెట్టితి

బంతిగట్టి నురిపెడి పసురమునై

చెంతల శ్రీవేంకటేశ చేరితి నీవద్ద నేఁడు

వంతుకుఁ గామధేనువు వద్ది దూడవలెను

• తాత్పర్యము: ధాన్యం నూర్చేటప్పుడు కొల్లంలో వరుసగా కట్టి చుట్టూ తిరిగే ఎద్దులాగా, నేను నా పుణ్యపాపాలను బట్టి స్వర్గ నరకాది లోకాలలో తిరిగాను. ఓ శ్రీ వేంకటేశ్వరా! అలిసిపోయిన నేను ఈనాడు కామధేనువును చేరుకున్న చిన్న దూడలాగా నీ సన్నిధికి చేరుకున్నాను.
  
  
• విశేషము: అనంతమైన లోకసంచార చక్రం నుంచి విముక్తి పొంది, శ్రీ వేంకటేశ్వరుని శరణు వేడటాన్ని "కామధేనువును చేరిన దూడ"గా వర్ణించారు. కామధేనువు తన దూడ ఆకలిని, సమస్త కోరికలను ఎలా తీరుస్తుందో, స్వామి కూడా తనను అలాగే కాపాడతాడనే పరిపూర్ణ విశ్వాసాన్ని అన్నమయ్య ఆవిష్కరించారు.