అన్నమయ్య 30 వ సంపుటపు( ప్రత్యేక సంపుటపు) కీర్తనల తాత్పర్యము- విశ్లేషణ -163
ఆచార్యతాడేపల్లి పతంజలి వ్యాఖ్యానం 12-02 -2026
నీపొందెన్నటికి బోదు
తాళ్లపాక చినతిరుమలాచార్యులు ఈ కీర్తనలో భగవంతునితో
భక్తుడికి ఉండే చనువును, ఆరాటాన్ని లౌకికమైన
మాటల్లో చెబుతూనే అలౌకికమైన భక్తిని నింపారు. స్వామి సేవలో తనను తాను
సమర్పించుకునే క్రమంలో కలిగే మధుర భావనలే ఈ కీర్తన.
పల్లవి
నీపొందెన్నటికి బోదు - నే వేగిరపు దానను
యేపున సవతుల రానీక - నీ యీవటుండవే
తాత్పర్యము:
స్వామీ! నీతో నాకు గల ఈ అనుబంధం ఎన్నటికీ తెగిపోదు. నేను నీ కోసం ఆరాటపడే ఆతురత గలదానిని. ఇతర ఆకర్షణలు లేదా సవతుల వంటి పరధ్యానం ఏదీ మన మధ్యకు రాకుండా, నీవు నా పక్షమే ఉండి నన్ను ఆదుకోవాలి.
విశేషాలు:
భక్తురాలు తనను తాను 'వేగిరపు దానను' అని చెప్పుకోవడం ద్వారా భగవత్ సాన్నిధ్యం కోసం తపించే 'ఆర్తి' కనిపిస్తుంది.
మధుర భక్తి అంతరార్థం:
జీవాత్మ పరమాత్మను పొందే క్రమంలో లోకవిషయాలనే సవతులు అడ్డురాకుండా చూడమని వేడుకోవడం ఇందులోని ఆంతర్యం.
చరణం 1
చేముంచి యందుకోలేను - చిన్నదానను
మామకూతురవు నీవు - మాపటికి వరుసయె
యేమర నీయుపకారము - యెన్నటికిని జెడదు
తాత్పర్యము:
నీ ముందు నేను పరిచర్యలు చేస్తాను, నీవు నాకు పూలు కోసి ఇవ్వాలి. యథార్థంగా (చేముంచి) చెప్పాలంటే.. నేను చిన్నదానిని కాబట్టి ఆ పూలను నేను అందుకోలేను. నువ్వు నాకు వరుసకు మామ కూతురి వంటి దానివి, మన మధ్య ఉన్న ఈ చనువు, నీవు చేసే ఈ ఉపకారం ఎన్నటికీ మరువలేనిది.
విశేషాలు:
ఇక్కడ 'చేముంచి' అంటే నిజాయితీగా లేదా యథార్థంగా అని అర్థం. భక్తుడు తన అశక్తతను దేవుని ముందు యథార్థంగా ఒప్పుకోవడం ఇక్కడ విశేషం.
మధుర భక్తి అంతరార్థం:
దైవజ్ఞానమనే పుష్పాలను భక్తుడు తనంతట తాను అందుకోలేడు. భగవంతుడే స్వయంగా కరుణించి ఆ జ్ఞానాన్ని అందించాలి. భగవంతుడిని ఒక ఆత్మీయ బంధువుగా భావించడం వల్ల భక్తి మరింత గాఢమవుతుంది.
చరణం 2
యేమేమో యెక్కటివలెనో(?) - యికనే ర్చెను
గోమున జేరువనుండి - గ్రుక్కిళ్లు మింగరాదు
వేమారులిందుకే నిన్నిటు - లేమరి నుతింతురిందరు
తాత్పర్యము:
నాలోని మొరటుతనాన్ని (దోమటి) మన్నించి, నీవు ఇచ్చే ప్రసాదాన్ని లేదా అనుగ్రహాన్ని నేను గ్రహించేలా (తొడికే/దొడికే) వడ్డించు. ఒంటరిగా ఉన్నప్పుడు కలిగే భావాలను నేను ఇప్పుడిప్పుడే నేర్చుకుంటున్నాను. నీ చెంతనే ఉండి ఆ ఆనందాన్ని అనుభవించకుండా ఉండలేను. అందుకే అందరూ నిన్ను ఇన్ని విధాలుగా స్తుతిస్తున్నారు.
విశేషాలు:
'దోమటి' అంటే మొరటుతనమని, 'దొడికే' అంటే గ్రహించడం లేదా అందుకోవడం అని అర్థం. తనలోని అజ్ఞానపు మొరటుతనాన్ని తొలగించి, దైవానుగ్రహాన్ని గ్రహించే శక్తిని ఇవ్వమని వేడుకోవడం ఇందులో కనిపిస్తుంది.
మధుర భక్తి అంతరార్థం:
సాధకుడు తనలోని అహంకారం లేదా మొరటుతనాన్ని భగవంతుని ముందు ఒప్పుకుని, ఆయన కృపను గ్రహించే (తొడికే) స్థితి కోసం ప్రార్థించడం ఇందులోని పరమార్థం.
చరణం 3
మిక్కిలి శ్రీవేంకటనాథుని - మెప్పింతువు
మక్కువతో నలమేలు - మంగను భూకాంతను
నిక్కపు పేరులే వేరు - నీవె నేనే గానా
తాత్పర్యము:
శ్రీవేంకటేశ్వరా! నీవు అలమేలుమంగను, భూదేవిని ఎంతో మక్కువతో మెప్పిస్తావు. లోకరీత్యా పేర్లు వేరైనా, నిజానికి నీవు నేను వేరు కాదు కదా! నీవే నేను అనే అద్వైత స్థితి మనది.
విశేషాలు:
నిక్కపు అంటే నిజమైన అని అర్థం. బాహ్య ప్రపంచానికి పేర్లు వేరుగా అనిపించినా, అంతరాత్మలో భగవంతుడు, భక్తుడు ఒకటేనని కవి ఉద్ఘాటించారు.
మధుర భక్తి అంతరార్థం:
ఇది భక్తిలో అత్యున్నతమైన 'సాయిజ్య' స్థితి. భక్తుడు తన ప్రత్యేక ఉనికిని కోల్పోయి, భగవంతునిలో లీనమైపోవడమే "నీవె నేనే గానా" అనే వాక్యం వెనుక ఉన్న మర్మం.
పల్లవి
నీపొందెన్నటికి బోదు - నే వేగిరపు దానను
యేపున సవతుల రానీక - నీ యీవటుండవే
తాత్పర్యము:
స్వామీ! నీతో నాకు గల ఈ అనుబంధం ఎన్నటికీ తెగిపోదు. నేను నీ కోసం ఆరాటపడే ఆతురత గలదానిని. ఇతర ఆకర్షణలు లేదా సవతుల వంటి పరధ్యానం ఏదీ మన మధ్యకు రాకుండా, నీవు నా పక్షమే ఉండి నన్ను ఆదుకోవాలి.
విశేషాలు:
భక్తురాలు తనను తాను 'వేగిరపు దానను' అని చెప్పుకోవడం ద్వారా భగవత్ సాన్నిధ్యం కోసం తపించే 'ఆర్తి' కనిపిస్తుంది.
మధుర భక్తి అంతరార్థం:
జీవాత్మ పరమాత్మను పొందే క్రమంలో లోకవిషయాలనే సవతులు అడ్డురాకుండా చూడమని వేడుకోవడం ఇందులోని ఆంతర్యం.
చరణం 1
చేముంచి యందుకోలేను - చిన్నదానను
మామకూతురవు నీవు - మాపటికి వరుసయె
యేమర నీయుపకారము - యెన్నటికిని జెడదు
తాత్పర్యము:
నీ ముందు నేను పరిచర్యలు చేస్తాను, నీవు నాకు పూలు కోసి ఇవ్వాలి. యథార్థంగా (చేముంచి) చెప్పాలంటే.. నేను చిన్నదానిని కాబట్టి ఆ పూలను నేను అందుకోలేను. నువ్వు నాకు వరుసకు మామ కూతురి వంటి దానివి, మన మధ్య ఉన్న ఈ చనువు, నీవు చేసే ఈ ఉపకారం ఎన్నటికీ మరువలేనిది.
విశేషాలు:
ఇక్కడ 'చేముంచి' అంటే నిజాయితీగా లేదా యథార్థంగా అని అర్థం. భక్తుడు తన అశక్తతను దేవుని ముందు యథార్థంగా ఒప్పుకోవడం ఇక్కడ విశేషం.
మధుర భక్తి అంతరార్థం:
దైవజ్ఞానమనే పుష్పాలను భక్తుడు తనంతట తాను అందుకోలేడు. భగవంతుడే స్వయంగా కరుణించి ఆ జ్ఞానాన్ని అందించాలి. భగవంతుడిని ఒక ఆత్మీయ బంధువుగా భావించడం వల్ల భక్తి మరింత గాఢమవుతుంది.
చరణం 2
యేమేమో యెక్కటివలెనో(?) - యికనే ర్చెను
గోమున జేరువనుండి - గ్రుక్కిళ్లు మింగరాదు
వేమారులిందుకే నిన్నిటు - లేమరి నుతింతురిందరు
తాత్పర్యము:
నాలోని మొరటుతనాన్ని (దోమటి) మన్నించి, నీవు ఇచ్చే ప్రసాదాన్ని లేదా అనుగ్రహాన్ని నేను గ్రహించేలా (తొడికే/దొడికే) వడ్డించు. ఒంటరిగా ఉన్నప్పుడు కలిగే భావాలను నేను ఇప్పుడిప్పుడే నేర్చుకుంటున్నాను. నీ చెంతనే ఉండి ఆ ఆనందాన్ని అనుభవించకుండా ఉండలేను. అందుకే అందరూ నిన్ను ఇన్ని విధాలుగా స్తుతిస్తున్నారు.
విశేషాలు:
'దోమటి' అంటే మొరటుతనమని, 'దొడికే' అంటే గ్రహించడం లేదా అందుకోవడం అని అర్థం. తనలోని అజ్ఞానపు మొరటుతనాన్ని తొలగించి, దైవానుగ్రహాన్ని గ్రహించే శక్తిని ఇవ్వమని వేడుకోవడం ఇందులో కనిపిస్తుంది.
మధుర భక్తి అంతరార్థం:
సాధకుడు తనలోని అహంకారం లేదా మొరటుతనాన్ని భగవంతుని ముందు ఒప్పుకుని, ఆయన కృపను గ్రహించే (తొడికే) స్థితి కోసం ప్రార్థించడం ఇందులోని పరమార్థం.
చరణం 3
మిక్కిలి శ్రీవేంకటనాథుని - మెప్పింతువు
మక్కువతో నలమేలు - మంగను భూకాంతను
నిక్కపు పేరులే వేరు - నీవె నేనే గానా
తాత్పర్యము:
శ్రీవేంకటేశ్వరా! నీవు అలమేలుమంగను, భూదేవిని ఎంతో మక్కువతో మెప్పిస్తావు. లోకరీత్యా పేర్లు వేరైనా, నిజానికి నీవు నేను వేరు కాదు కదా! నీవే నేను అనే అద్వైత స్థితి మనది.
విశేషాలు:
నిక్కపు అంటే నిజమైన అని అర్థం. బాహ్య ప్రపంచానికి పేర్లు వేరుగా అనిపించినా, అంతరాత్మలో భగవంతుడు, భక్తుడు ఒకటేనని కవి ఉద్ఘాటించారు.
మధుర భక్తి అంతరార్థం:
ఇది భక్తిలో అత్యున్నతమైన 'సాయిజ్య' స్థితి. భక్తుడు తన ప్రత్యేక ఉనికిని కోల్పోయి, భగవంతునిలో లీనమైపోవడమే "నీవె నేనే గానా" అనే వాక్యం వెనుక ఉన్న మర్మం.
No comments:
Post a Comment